Hz. Mevlana’ya Göre Namazda Nefsi Kurban Etmenin Sırrı Nedir?

Hz. Peygamber’in (s.a.v.) “namaz kurbandır” hadisi ve Hz. Mevlânâ’nın tasavvufî yorumları ışığında namazın derin manası, tekbirin anlamı ve nefsi kurban etme bilinci ele alınıyor.

Hazret-i Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem, ibâdetlerin en şümullüsü olan namaza son derece ehemmiyet vermiş ve onun Hak katında makbul, göz nûru bir ibâdet olarak îfâ edilmesine, yani nasıl bir gönülle kılınacağına işaretle;

“Namaz, her müttakî kişinin kurbanıdır.” (Kuzâî, Müsned, I, 181) buyurmuştur.

HZ. MEVLÂNÂ’YA GÖRE GÖZ NURU BİR NAMAZIN MANEVÎ ANLAMI

Bu hadîs-i şeriften yola çıkarak Hazret-i Mevlânâ göz nuru bir namaz kılmaya muktedir olabilen kullar hakkında işârî olarak;

“Onlar tekbir getirip namaza başlayınca, kurban gibi bu dünyadan çıkıp gittiler.” buyurur. Sonra da musallîye (namaz kılan herkese) şöyle seslenir:

“Sen de onların ardınca ilerlemek için mihraptaki mum gibi kıyâm ederek namaz kıl! Bilesin ki namaza başlarken «Allâhu Ekber!» demenin mânâsı şudur:

«Ey Allâh’ım! Biz Sen’in huzûrunda kurban olduk! Ve ellerimizi tekbir için kulaklarımız hizasına kaldırmakla her şeyi arkaya atıp Sana yöneldik!»”

“Nasıl ki kurban keserken; «Allâhu Ekber!» dersin, işte öldürülmeye lâyık olan nefsi kurban ederken de bu söz söylenir.”

“O esnada beden İsmail, can da Halîl İbrahim gibidir. Can, bu semiz bedenin hevâ ve hevesini kesmek için tekbir getirince; beden, şehvetlerden ve hırslardan kurtulur, namazda; «–Bismillâhirrahmânirrahîm» demekle kurban olur gider.”

“Ey akıl sahibi! Namazdaki beraberliği anlamak, aklın alacağı bir şey değildir. Bunu anlamak, aklın yâre kurban edilip gönül âleminin dirilmesine bağlıdır.” (Mesnevî)

Kaynak: Osman Nuri Topbaş, Mü'minin Hayatında Namaz ve Zekât, Yüzakı Yayıncılık

İslam ve İhsan