Her An Diri Ol Kulluğu Yaşa

Namazdan çıkıp istikameti kaybetmek... Başka başka kıblelerle savrulmak... Gündüz orucu tutup geceyi günaha bulamak... Zekatı verip, mala haram bulaştırmak. Arafatı yaşayıp, dönerken yürekleri kirletmek... Olur mu? Oluyorsa, olursa, bizler, tüm o ibadetleri bedenimizle icra edip, ruhumuzla – kalbimizle onlara iştirak edemediğimiz için, ibadetlerin içi boşaldığı için oluyordur, olur.

Hayatın her alanında kulluk şuuru.

Hayatın her alanında, yani “hayat” diye nitelenecek bütün alanlarda.

Kulluk, yani Allah Teala ile ilişkimizin niteliği.

Şuur, yani derin idrak hali. Yani gaflette bulunmamak, unutmamak, yani farkında olmak.

Şuur, kazanılacak bir zihni derinlik durumu. Kulluk söz konusu olduğunda, özellikle emek verilerek kazanılacak bir zihni derinlik durumu.

Sınırlı bir alan değil, mesela bir namaz ortamı, bir dua hali, bir vakfe durumu.... gibi sınırlı bir zamanın kulluğa tahsis edilme durumu değil, nefes alıp vermekten, aile ilişkilerine, insanlar arası münasebetlere, duyguların allak-bullak olduğu travma zamanları dahil hayatın tüm iniş-çıkışlarına uzanan alanlarda Halik-ı zülcelal ile irtibatı kaybetmeme.... çok çok daha ciddi emek gerektiren bir zihni derinlik durumunu ifade ediyor.

Hayatın bütün alanlarında demek, nefes alıp verdiğimiz bütün zamanlarda demek... İnsan olarak bu idrak halini oluşturmak da kolay değil, sürdürmek de.

Çünkü insan hem unutan bir varlık, hem farkındalığını kaybeden bir varlık.

İnsan “zayıf yaratılmış” bir varlık.

Onun için Halık’tan sürekli mesaj geliyor, sürekli insanlığı yeniden “Kulluk şuuru” çerçevesinde yoğuracak önderler geliyor.

İbadetlerimiz... namazımız, orucumuz, haccımız, zekatımız, dualarımız, niyazlarımız... Bunlar, bizatihi Halik zülcelalin kulluk eğitimi vermek üzere insanoğlunun önüne koyduğu temrinler.

Hep deriz ya: “Allah’ın bizim namazımıza, orucumuza, haccımıza, zekatımıza ihtiyacı yok.”

Evet yok. Neden olsun ki. Samed, yani her türlü ihtiyaçtan müstağni olmak, O’nun Rablığının olmazsa olmazı.

Ama bizim “kulluk idraki”ni, hayatımızın bütün alanlarına taşıyabilmemiz için sıkı bir eğitimden geçirilmemiz lazım.

Allah buyuruyor ki: “Ben cinleri ve insanları bana kulluk etsinler diye yarattım.” (Zariyat, 56)

Evet O (c.c.) yarattı ve biz var olduk.

Var olmama tercihimiz de yoktu, yarın “Gel” dediğinde gitmeme tercihimiz de yok. O zaman hep O’na bakacağız demektir. Ama insan nesli olarak bakmayabiliyoruz, gözümüzü, yüzümü başka yerlere çevirdiğimiz oluyor. Kıblelerimiz dağılabiliyor.

Onun için kıblesi hep düzgün olsun diye, kulluktan şaşmasın diye Halik-ı zülcelal, insanı, neredeyse tüm zamanlarını kapsayacak ölçüde bir kulluk dershanesine sokuyor.

Eğer, öncelikle O’ndan geldiğini ve O’na gideceğini idrak etmişse insan -ki bu, insan olmanın olmazsa olmazıdır ve bunu idrak edemeyen insanın dünya serüveni boşuna yaşamışlıktan ibarettir- onun hemen peşinden, “Yaratan benden ne istiyor?”u soracak, O’nun mesajlarına bakacak, O’nun gönderdiği insanlık önderlerinin çağrısına kulak verecek.

O (c.c.) bizden “Kulluk” istiyorsa kulluğun ne olduğunu öğrenecek.

Kulluğun hayatın farklı alanlarında nasıl icra edileceğini öğrenecek.

Namaz, oruç, hac, zekat...

Bunlar vakitleri tayin edilmiş kulluk örnekleri. Niçin istendiğini, neden o şekiller içinde istendiğini sorgulamaksızın kabul edilecek, hayata taşınacak kulluk örnekleri.

Halik zülcelal, bu ibadetlerle bize hayatı “kulluk merkezli” olarak yaşama eğitimi veriyor.

Namazı geçek hüviyeti ile kıldığımızda, Allah’ı unutarak yaşama imkanımız olamaz.

Bu şu demek: Günün ilk saatlerinden son saatlerine kadar aralıklarla Huzur’una duracağın ve sana yaşaman için o günü lutfeden, o lutfetmese nefes bile alamayacağını bildiğin bir Kudret var. Varacaksın ve “Sen yücelerin yücesisin, Sen benim Rabbimsin, ancak Sana kulluk ederiz, ancak senden yardım dileriz. Ebedi hayatın Sahibi Sensin, orada beni yargılayacak olan Sen’sin. Huzurunda durmak, rükua eğilmek, secdeye varmak Sana bağlılığımın, Seni Rab olarak idrak ettiğimin işareti. Ben kulum, ben buyum.”

Orucu gerçek hüviyeti ile tuttuğumuzda. Yani Allah istedi diye, insan olmanın en tabii gereklerini yapmaktan vazgeçtiğimizde...

Zekatı anlamını gerçekten idrak ederek verdiğimizde.

Yani insani tutkularımızın yoğunlaştığı, canımızın yongası, tutkulu bir şekilde sevdiğimiz, sayıp durmaktan mutluluk duyduğumuz malın – mülkün gerçek sahibi O’dur, ben O’nun tayin ettiği çerçevede mala tasarruf eden bir varlığım, diye düşündüğümüzde.

Hac’da, Arafat’ta, dünyanın bütün varlıklarından ve statüsünden uzaklaşarak Mahşer’de Halik’ın huzurunda, “Lebbeyk” diyerek hesap vermeye hazır, başı açık yalın ayak bir garip varlık halimizi gördüğümüzde. Bunu gerçekten yüreğimizin en derin kıvrımlarında yaşadığımızda...

Namazdan çıkıp istikameti kaybetmek... Başka başka kıblelerle savrulmak...

Gündüz orucu tutup geceyi günaha bulamak... Zekatı verip, mala haram bulaştırmak. Arafatı yaşayıp, dönerken yürekleri kirletmek... Olur mu?

Oluyorsa, olursa, bizler, tüm o ibadetleri bedenimizle icra edip, ruhumuzla – kalbimizle onlara iştirak edemediğimiz için, ibadetlerin içi boşaldığı için oluyordur, olur.

İbadetlerle hayatı birbirinden kopardığımız için olur.

Huzuruna durduğumuz Halik Tealanın, aynı zamanda hayatın kurallarını belirleyen dini, İslam’ı gönderen Kudret olduğu şuurundan koptuğumuz için olur.

Hayatın her alanında kulluk şuuru.

“Hayatımız da mematımız da O’na aittir.” (En’am, 162)

“Biz O’na aitiz ve O’na döneceğiz.” (Bakara, 156)

O’nun için Rabbimiz şöyle davet eder:

“Ey îman edenler, sizi, size hayat verecek şeylere da’vet etdiği zaman Allah’a ve Rasûlüne icabet edin. Bilin ki şübhesiz Allah kişi ile kalbi arasına girer ve siz hakikaten yalınız Ona dönüb toplanacaksınızdır.” (Enfal, 24)

Allah ve Rasulü’nün davet ettiği şeyler bize hayat veren şeyler, yani hayatı hayat haline getiren şeyler, bu sebeple onlardan koptuğunda da hayatın hayat olarak anlamı kalmayacak.

Hayatın hayat olması için, Allah’ın ve Rasulünün ölçüleri ile bütünleşecek.

Bu da kulluk ilişkisini, hayatın her alanında bir kılavuz gibi, bir kıble hassasiyeti gibi, bir secde duyarlılığı gibi diri yaşamamızla mümkündür.

Bunun için de şuur dünyamızda iki yüksek merhalenin gerçekleşmesi lazım.

Bir: Maıyyet şuuru.

İki : İhsan şuuru.

Maıyyet, ki “Ve hüve meaküm eyne ma küntüm – Nerede olursanız olun, O sizinle beraberdir” (Hadid, 4) ayetinde çizilen bir şuur kademesidir. Nefes alış verişimizde, attığımız her adımda Rabbimizi yanımızda hissedebilme duyarlılığıdır. Her işimizde yanımızda bir “rakibül atid – hazır gözetici” bulunduğu duyarlılığıdır. Allah görüyor, duyuyor bilincidir.

İhsan, ki Rasulullah Efendimiz sallallahü aleyhi ve sellemin ifadeleriyle “Allah’ı görüyormuş gibi kulluk etmek, yaşamaktır, biz onu görmesek de O’nun bizi gördüğü bilinciyle...”

Bu iki şuur donanımının kazanılması, ciddi bir kişilik eğitimini vazgeçilmez kılıyor. İnsanın kişilik merkezi olarak kabul edilecek olan “Kalblerimiz”in böyle bir eğitim çerçevesinde yoğrulmasından söz ediyoruz. Allah Rasulü salllahü aleyhi ve sellemin “Ya mukabbilel kulub sebbit kalbi ala dinike İslam – Ey kalbleri evirip çeviren (Rabbim) benim kalbimi senin İslam dinin üzerinde sabit kıl” dua ettiği, yani evrilip çevrilebilecek bir “Kalb”den söz ediyoruz. Rasulullah, o kalbin bir yerde sabit kalabilmesinde de Allah Teala’nın yardımının kaçınılmaz olduğunu bildirmiş oluyor.

Kalbde Allah ile beraberlik idraki oluşturmak için de Allah Teala’dan yardım niyaz etmek...

Bize düşen de bu. Son duamız şu olsun: Rabbimiz hidayete erdikten sonra kalblerimizi kaydırmasın. Amin.

Kaynak: Ahmet Taşgetiren, Altınoluk Dergisi, 365 Sayı, Temmuz 2016

PAYLAŞ:                

YORUMLAR

İlk yorumu yapan siz olun!

Yorum Ekle

İslam ve İhsan

İslam, Hz. Adem’den Peygamber Efendimize (s.a.v) gönderilen tüm dinlerin ortak adıdır. Bu gerçeği ifâde için Kur’ân-ı Kerîm’de: “Allâh katında dîn İslâm’dır …” (Âl-i İmrân, 19) buyurulmaktadır. Bu hakîkat, bir başka âyet-i kerîmede şöyle buyurulur: “Kim İslâm’dan başka bir dîn ararsa bilsin ki, ondan (böyle bir dîn) aslâ kabul edilmeyecek ve o âhırette de zarar edenlerden olacaktır.” (Âl-i İmrân, 85)

...

Peygamber Efendimiz (s.a.v) Cibril hadisinde “İslam Nedir?” sorusuna “–İslâm, Allah’tan başka ilâh olmadığına ve Muhammed’in Allah’ın Rasûlü olduğuna şehâdet etmen, namazı dosdoğru kılman, zekâtı vermen, Ramazan orucunu tutman, yoluna güç yetirip imkân bulduğun zaman Kâ’be’yi ziyâret (hac) etmendir” buyurdular.

“İman Nedir?” sorusuna “–Allah’a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, âhiret gününe inanmandır. Yine kadere, hayrına ve şerrine îmân etmendir” buyurdular.

İhsan Nedir? Rasûlullah Efendimiz (s.a.v): “–İhsân, Allah’a, onu görüyormuşsun gibi kulluk etmendir. Sen onu görmüyorsan da O seni mutlaka görüyor” buyurdular. (Müslim, Îmân 1, 5. Buhârî, Îmân 37; Tirmizi Îmân 4; Ebû Dâvûd, Sünnet 16)

Kuran-ı Kerim, Peygamber Efendimize (s.a.v) gönderilen ilahi kitapların sonuncusudur. İlahi emirleri barındıran Kuran ve beraberinde Efendimizin (s.a.v) sünneti tüm Müslümanlar için yol gösterici rehberdir.

Tüm insanlığa rahmet olarak gönderilen örnek şahsiyet Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed Mustafa (s.a.v) 23 senelik nebevi hayatında bizlere Kuran ve Sünneti miras olarak bırakmıştır. Nitekim hadis-i şerifte buyrulur: “Size iki şey bırakıyorum, onlara sımsıkı sarıldığınız sürece yolunuzu asla şaşırmazsınız. Bunlar; Allah’ın kitabı ve Peygamberinin sünnetidir.” (Muvatta’, Kader, 3.)

Tasavvuf; Cenâb-ı Hakkʼı kalben tanıyabilme sanatıdır. Tasavvuf; “îmân”ı “ihsân” gibi muhteşem ve muazzam bir ufka taşımanın diğer adıdır. Tasavvuf’i yola girmekten gaye istikamet üzere yaşayabilmektir. İstikâmet ise, Kitap ve Sünnet’e sımsıkı sarılmak, ilâhî ve nebevî tâlimatları kalbî derinlikle idrâk edip onları hayatın her safhasında vecd içinde yaşayabilmektir.

Dua, Allah Teâlâ ile irtibatta bulunmak; O’na gönülden yönelmek, meramını vâsıta kullanmadan arz etmek demektir. Hadisi şerifte "Bir şey istediğin vakit Allah'tan iste! Yardım dilediğin vakit Allah'tan dile!" buyrulmuştur. (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 1/307)

Zikir, bütün tasavvufi terbiye yollarında nebevi bir üsul ve emanet olarak devam edegelmiştir. “…Bilesiniz ki kalpler ancak Allâh’ı zikretmekle huzur bulur.” (er-Ra‘d, 28) Zikir, açık veya gizli şekillerde, belirli adetlerde, farklı tertiplerde yapılan önemli bir esastır. Zikir, hatırlamaktır. Allah'ı hatırlamak farklı şekillerde olabilir. Kur'an okumak, dua etmek, istiğfar etmek, tefekkür etmek, "elhamdülillah" demek, şükretmek zikirdir.

İlim ve hâl kelimelerinden oluşmuş bir isim tamlaması olan ilmihal (ilm-i hâl) sözlükte "durum bilgisi" demektir. Bütün müslümanların dinî bilgi ve uygulama bakımından ihtiyaç duyduğu, bir bakıma müslüman olmanın ve müslümanlığın icaplarını yerine getirmenin ön şartı durumundaki fıkhi temel bilgiler ilmihal diye anılmıştır.

İslam ve İhsan web sitesinde İslam, İman, İbadet, Kuranımız, Peygamberimiz, Tasavvuf, Dualar ve Zikirler, İlmihal, Fıkıh, Hadis ve vb. konularda  güvenilir kaynaklardan bilgiye ulaşabilirsiniz.