Afrika'nın Muhacir Hafız Çocukları

Nijerya'da 7 milyondan fazla Almajiri hem hafızlık eğitimi alıyor hem de hayatla mücadele ediyor.

Nijerya'da milyonlarca çocuk gerek ekonomik gerekçelerle gerekse ailelerin Batılı eğitimi kabul etmemesi nedeniyle ailelerinden uzakta tamamen ücretsiz Almajiri okullarında bir yandan hafızlık eğitimi alırken, bir yandan da hayat mücadelesi veriyor.

Arapça "muhacir" kelimesinden Hausa diline "Almajiri" olarak geçen kavram, hafız olmak için evlerinden uzak diyarlara giden çocuklar için kullanılıyor.

Nijerya'nın kuzeyinde kurulan Kanem - Bornu İmparatorluğu ve Sokoto Halifeliği döneminde yaygınlaşmaya başlayan Almajirilik sistemiyle 11. yüzyıldan beri hafız yetiştiriliyor. Ancak, Almajiriler, yüzyıllar boyunca zekat ve vakıf sistemiyle emir, tüccar, alim ve bölge halkı tarafından desteklenip korunsa da son yıllardaki ihmaller ve ilgisizlik nedeniyle yardıma muhtaç hale geldi.

Fakirlerin Refahı İçin Ulusal Konsey (NCWD) verilerine göre, Nijerya'da 4 ile 15 yaş arasında 7 milyondan fazla Almajiri bulunuyor.

Almajirilik sistemi Nijerya'nın yanı sıra Nijer, Gambiya, Senegal, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Gana gibi ülkelerde de bulunuyor.

Nijerya'nın kuzeyinde yaygın olarak görülen bu okullar için "malam", yani, dini öğretmen köyleri ziyaret ederek çocukları topluyor ve şehirdeki Almajiri okuluna götürüyor.

Doğum oranının yüksek, ekonomik şartların yetersiz olduğu ülkenin kuzeyinde birçok aile gerek ekonomik gerekçelerle gerekse de Batılı eğitimi kabul etmedikleri için çocuklarını tamamen ücretsiz olan bu okullara gönderiyor.

YARDIMA MUHTAÇ HALE GELDİLER

Yaklaşık 13 milyon çocuğun okula gidemediği ülkede Almajiri çocuklar için 10 yıldır çalışma yürüten Daha Az İmtiyazlı Kişiler ve Almajiriler İçin Toplu Okuryazarlık Girişimi kurucusu Ayşe Atiku Bagudu, Almajirilerin durumuna ilişkin değerlendirmede bulundu.

Ailelerden uzak bölgelerde eğitim almanın daha verimli ve sevabının daha çok olacağına inanıldığını dile getiren Bagudu, "Eskiden Almajiriler ailelerinin yanında tarım arazilerinde çalışıyor ve böylece ailelerinden destek alabiliyorlardı ama günümüzde tarımın zayıflaması nedeniyle ailelerinden uzak ve yardıma muhtaç hale geldiler." şeklinde konuştu.

Bagudu, "Bu çocuklar bizim geleceğimiz, eğer bu çocuklara sahip çıkmazsak yarın bu ülkeyi yönetecek kimsemiz kalmaz. Maalesef bugün ülkedeki silahlı kişiler, fidyeciler, terör örgütüne katılan insanların bir kısmı Almajiri çocuklardır." ifadelerini kullandı.

Almajirilerin yardıma muhtaç olmalarının en önemli nedeninin aileler olduğunu dile getiren Bagudu, anne babaların çocuklarını hocalara bıraktıktan sonra onlarla ilgilenmediğini ifade etti.

HAFIZ GENÇLERİN ZORLU MÜCADELESİ

Uzmanlar ise Almajirilerin Nijerya'da sorunun kaynağı olmaktan ziyade kurbanı olduğunun altını çiziyor.

14 yaşındaki Ya'u Adamu milyonlarca çocuk gibi başka bir eyaletten eğitim için Almajiri okuluna geldi.

Adamu, "Ailem 3 yıldır ziyaretime hiç gelmedi, ben de memleketime hiç gidemedim. Ailemin yaşadığı yerde Kur'an-ı Kerim öğrenecek yerimiz var ama ailem uzağa gidince daha çabuk öğreneceğimi düşündüğü için beni buraya gönderdi." şeklinde konuştu.

Ailelerin çocuklarıyla çok fazla ilgilenmediğini ifade eden Adamu, "Ailemiz bizi buraya bıraktıktan sonra ne para gönderir ne de yiyecek. Biz de hayatta kalabilmek için insanlardan yardım isteriz." ifadelerini kullandı.

Almajiri öğretmenlerinden malam Abubakar Sadik, "Bu sistemi dedelerimizden öğrendik. Eskiden çocuklar hem Kuran-ı Kerim öğrenir hem de yiyecek bulmak için tarlalarda çalışırdı ama şimdi durum değişti." açıklamasını yaptı.

Malam Sadik, "Hadis, siyer gibi derslerin verildiği medreselerden farklı olan Almajiri sisteminde sadece hafızlık eğitimi veriliyor ve çocuklar ailelerinden uzak yerlerdeki okullara gidiyor." dedi.

ORTAKLAŞA ÇÖZÜM ÖNERİSİ

Yaklaşık 200 milyonluk Nijerya'da Almajiriler için federal ve eyalet yönetimleri ile sivil toplum kuruluşları çeşitli çalışmalar yürütüyor. Almaijiri Vakfı ve Fakirlerin Refahı İçin Ulusal Konsey bu kurumların arasında yer alıyor.

Eski devlet başkanları Umaru Musa 'Yar'Adua ve Goodluck Jonathan, "Almajiri Model Okulu İnisiyatifi" ile tam teşekküllü 400 Almajiri okulun kurulmasını amaçlasalar da soruna çözüm olmadı.

Mevcut Devlet başkanı Muhammed Buhari ise konuya ilişkin, eyalet yönetimlerine kaynak sağlandığını ancak bunun doğru bir şekilde kullanılmadığına dikkati çekti.

Uzmanlar, Almajiri sisteminin düzeltilebilmesi için aileler, siyasiler, öğretmenler ve toplumun ileri gelenlerinin ortaklaşa hareket etmesi gerektiğini vurguluyor.

Almajirilik sisteminin eski başarısını yakalayabilmesi için ailelerin çocukları ile ilgilenmesinin yeterli olmayacağını belirten uzmanlar, ekonomik olarak desteklenmeleri ve kontrol edilmeleri gerektiğini kaydediyor.

Kaynak: AA

PAYLAŞ:                

YORUMLAR

İlk yorumu yapan siz olun!

Yorum Ekle

İslam ve İhsan

İslam, Hz. Adem’den Peygamber Efendimize (s.a.v) gönderilen tüm dinlerin ortak adıdır. Bu gerçeği ifâde için Kur’ân-ı Kerîm’de: “Allâh katında dîn İslâm’dır …” (Âl-i İmrân, 19) buyurulmaktadır. Bu hakîkat, bir başka âyet-i kerîmede şöyle buyurulur: “Kim İslâm’dan başka bir dîn ararsa bilsin ki, ondan (böyle bir dîn) aslâ kabul edilmeyecek ve o âhırette de zarar edenlerden olacaktır.” (Âl-i İmrân, 85)

...

Peygamber Efendimiz (s.a.v) Cibril hadisinde “İslam Nedir?” sorusuna “–İslâm, Allah’tan başka ilâh olmadığına ve Muhammed’in Allah’ın Rasûlü olduğuna şehâdet etmen, namazı dosdoğru kılman, zekâtı vermen, Ramazan orucunu tutman, yoluna güç yetirip imkân bulduğun zaman Kâ’be’yi ziyâret (hac) etmendir” buyurdular.

“İman Nedir?” sorusuna “–Allah’a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, âhiret gününe inanmandır. Yine kadere, hayrına ve şerrine îmân etmendir” buyurdular.

İhsan Nedir? Rasûlullah Efendimiz (s.a.v): “–İhsân, Allah’a, onu görüyormuşsun gibi kulluk etmendir. Sen onu görmüyorsan da O seni mutlaka görüyor” buyurdular. (Müslim, Îmân 1, 5. Buhârî, Îmân 37; Tirmizi Îmân 4; Ebû Dâvûd, Sünnet 16)

Kuran-ı Kerim, Peygamber Efendimize (s.a.v) gönderilen ilahi kitapların sonuncusudur. İlahi emirleri barındıran Kuran ve beraberinde Efendimizin (s.a.v) sünneti tüm Müslümanlar için yol gösterici rehberdir.

Tüm insanlığa rahmet olarak gönderilen örnek şahsiyet Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed Mustafa (s.a.v) 23 senelik nebevi hayatında bizlere Kuran ve Sünneti miras olarak bırakmıştır. Nitekim hadis-i şerifte buyrulur: “Size iki şey bırakıyorum, onlara sımsıkı sarıldığınız sürece yolunuzu asla şaşırmazsınız. Bunlar; Allah’ın kitabı ve Peygamberinin sünnetidir.” (Muvatta’, Kader, 3.)

Tasavvuf; Cenâb-ı Hakkʼı kalben tanıyabilme sanatıdır. Tasavvuf; “îmân”ı “ihsân” gibi muhteşem ve muazzam bir ufka taşımanın diğer adıdır. Tasavvuf’i yola girmekten gaye istikamet üzere yaşayabilmektir. İstikâmet ise, Kitap ve Sünnet’e sımsıkı sarılmak, ilâhî ve nebevî tâlimatları kalbî derinlikle idrâk edip onları hayatın her safhasında vecd içinde yaşayabilmektir.

Dua, Allah Teâlâ ile irtibatta bulunmak; O’na gönülden yönelmek, meramını vâsıta kullanmadan arz etmek demektir. Hadisi şerifte "Bir şey istediğin vakit Allah'tan iste! Yardım dilediğin vakit Allah'tan dile!" buyrulmuştur. (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 1/307)

Zikir, bütün tasavvufi terbiye yollarında nebevi bir üsul ve emanet olarak devam edegelmiştir. “…Bilesiniz ki kalpler ancak Allâh’ı zikretmekle huzur bulur.” (er-Ra‘d, 28) Zikir, açık veya gizli şekillerde, belirli adetlerde, farklı tertiplerde yapılan önemli bir esastır. Zikir, hatırlamaktır. Allah'ı hatırlamak farklı şekillerde olabilir. Kur'an okumak, dua etmek, istiğfar etmek, tefekkür etmek, "elhamdülillah" demek, şükretmek zikirdir.

İlim ve hâl kelimelerinden oluşmuş bir isim tamlaması olan ilmihal (ilm-i hâl) sözlükte "durum bilgisi" demektir. Bütün müslümanların dinî bilgi ve uygulama bakımından ihtiyaç duyduğu, bir bakıma müslüman olmanın ve müslümanlığın icaplarını yerine getirmenin ön şartı durumundaki fıkhi temel bilgiler ilmihal diye anılmıştır.

İslam ve İhsan web sitesinde İslam, İman, İbadet, Kuranımız, Peygamberimiz, Tasavvuf, Dualar ve Zikirler, İlmihal, Fıkıh, Hadis ve vb. konularda  güvenilir kaynaklardan bilgiye ulaşabilirsiniz.