İnsan şahsiyeti, hayra sevkeden ruhâniyet veya rahmâniyet ile, şerre sevk eden nefsâniyet arasında bir çatışma, yani harb sahası gibidir.
Hazret-i Mevlânâ, başkalarını tenkid edenlerin çoğu kere o tenkidden kendi nefislerinin berî olduğu zannı ile bu hâlin kibirden neş’et ettiğini işaret etmektedir.