Mehir Nedir, Ne Kadar Olmalıdır, Sonradan Ödenebilir mi?

Mehir nedir, ne kadar olmalıdır, sonradan ödenebilir mi? Hac ve umre mehir olarak istenebilir mi?

(Aşağıdaki metin videonun kısa bir özetidir. Vaazın tamamı ve tüm detayları için videoyu izleyebilirsiniz.)

Mehir, evlilikte erkeğin kadına ödemekle yükümlü olduğu maddi bir haktır. Özellikle Hanefî mezhebine göre mehir, mutlaka mali bir değere sahip olmalıdır; hizmet gibi maddi olmayan taahhütler mehir yerine geçmez.

Önemli bir husus şudur:

Bir evlilik akdinde mehir konuşulsa da konuşulmasa da otomatik olarak devreye girer. Yani şahitler huzurunda yapılan bir nikâhta, erkek kadını eş olarak kabul ettiğinde mehir yükümlülüğü doğar. Eğer miktar belirlenmemişse, kadının dengi olan kadınların aldığı mehir esas alınır; buna “mehr-i misil” denir.

Mehirin alt sınırı Hanefîlere göre yaklaşık 10 dirhem (yaklaşık 30 gram gümüş) olarak ifade edilir. Ancak bu miktar; toplum, zaman ve sosyal şartlara göre değişiklik gösterebilir.

Peygamber Efendimiz Muhammed, evlilikte mehrin kolay ve ödenebilir olmasını tavsiye etmiştir. Bu nedenle mehir ne çok düşük tutulmalı ne de aşırıya kaçılmalıdır. Kadın için mehir, evlilikte maddi güvence niteliği taşır.

Geleneklerimizde nişan ve düğün süreçlerinde alınan altın, eşya ve hediyeler de aslında mehir kapsamında değerlendirilir. Çünkü kadının kocasından talep edebileceği tek mali hak mehirdir.

Mehir ikiye ayrılır:

• Mehr-i muaccel: Peşin ödenen mehir
• Mehr-i müeccel: Sonraya bırakılan (vadeli) mehir

Mehr-i müeccel şu iki durumda ödenir:

1. Boşanma
2. Eşlerden birinin vefatı

Örneğin koca vefat ettiğinde, miras paylaşımından önce:

• Cenaze masrafları karşılanır
• Borçlar ödenir (mehir de bu borçlardandır)
• Kalan mal mirasçılara dağıtılır

Dolayısıyla mehir, kadının hukuki ve mali güvencesidir.

Bununla birlikte kadın isterse, evlilik devam ederken mehrini bağışlayabilir (helal edebilir). Ancak bu tamamen kendi rızasına bağlıdır.

Sonuç olarak mehir;

• Evliliğin bir parçası,
• Kadının hakkı,
• Erkeğin sorumluluğu,
• Ve aile düzeninde denge unsuru olan önemli bir müessesedir.