Bayezid-i Bistami Hazretleri Köpeğe Neden Yol Verdi?

Bâyezîd-i Bistâmî Hazretleri’nin köpeğe yol verme kıssasını ve bu davranışın ardındaki tevazu, şükür ve hikmeti anlatan ibretlik bir rivayet.

Bâyezîd-i Bistâmî Hazretleri bir gün müridleriyle daracık bir yoldan giderken karşılarına bir köpek çıkmıştı.

BÂYEZÎD-İ BİSTÂMÎ HAZRETLERİ'NİN KÖPEĞE YOL VERMESİNİN HİKMETİ

O Ârifler Sultânı, geri çekildi ve köpeğe yol verdi. Müridlerinden biri, içinden:

“–Allah Teâlâ insanı mükerrem (yani üstün ve hürmete lâyık) kılmışken, Bâyezîd Hazretleri müridlerini geri çekip köpeğe yol verdi, bu ne acâyip bir hâl!” dedi.

Hazret, âdeta mürîdinin kalbinden geçenlere vâkıf olmuşçasına şu îzahta bulundu:

“–Gönlümde öyle bir zuhurat oldu ki sanki o köpek hâl lisânıyla bana; «Benim kusurum ne idi ki ezelde köpeklik postunu sırtıma geçirdiler; sen ne yaptın ki sana bu şerefli hil’ati giydirdiler?» dedi.

İşte bu düşünce gönlüme yol bulunca, ben de geri çekilip yolu ona verdim.”^[1]

Hisse:

Allâh’ın herhangi bir mahlûkunu gördüğümüz zaman; “Ben onun yerinde olabilirdim, o da benim yerimde olabilirdi.” diye düşünmeli, hamd ve şükrümüzü artırmalıyız. Zira hiç kimse, hak ettiği için insan olarak yaratılmış değil.

Hiçbir sermayemiz bulunmadığı hâlde yoktan var edilmek, sayısız varlıklar içinde yılan-çıyan, kurt-kuş, toprak-yaprak değil de eşref-i mahlûkat olan “insan” kılınmak, insanlar içinde de ehl-i îman olmak, şükründen âciz kalacağımız muazzam nîmetlerdir.

Sadece bunlar için bile ömür boyu başımızı şükür secdesinden kaldırmasak, yine de az, yine de noksan, yine de bir “hiç” hükmünde...

Dipnot:

[1] Attar, Tezkiretüʼl-Evliyâ, sf. 54-55, Erkam Yayınları, İstanbul 1984.

Kaynak: Osman Nuri Topbaş, Kıssaların Diliyle Müminlerin Gönül Ufku, Erkam Yayınları