Peygamber Efendimiz Borç Ahlakı Nasıldı?
Abdullah Sert Hocaefendi, Peygamber Efendimiz’in borçlanma sebeplerini, borcunu ödeme hassasiyetini ve hak sahibine karşı gösterdiği örnek ahlâkı anlatıyor.
“(Borcunu hakkıyla ödeyenler) insanların hayırlılarıdır.” Nebevî ölçüler ışığında Peygamber Efendimiz’in borçlanma ve borç ödeme hususundaki örnek tavrı…
RASÛLULLAH’IN BORÇ VE HAK AHLÂKI
“Bir bedevî Rasûlullah -sallâllâhu aleyhi ve sellem-’e gelerek, Efendimiz’den alacağını istedi ve bunu yaparken sert davrandı. Hattâ:
«–Borcunu ödeyinceye kadar Sen’i rahatsız etmeye devâm edeceğim.» dedi. Ashâb-ı Kirâm, bedevîyi azarlayıp:
«–Yazıklar olsun sana! Sen kiminle konuştuğunu bilmiyorsun gâliba!» dediler. Adam:
«–Ben hakkımı talep ediyorum.» dedi.
Rasûl-i Ekrem -sallâllâhu aleyhi ve sellem-, ashâbına:
«–Sizler niçin hak sâhibinden yana değilsiniz?» buyurdu ve Havle bint-i Kays -radıyallâhu anhâ-’ya adam göndererek:
«–Yanında kuru hurma varsa benim borcumu ödeyiver. Hurmamız gelince borcumuzu sana öderiz.» dedi. Havle -radıyallâhu anhâ-:
«–Hay hay! Babam Sana kurban olsun ey Allâh’ın Rasûlü!» dedi.
Rasûlullah -sallâllâhu aleyhi ve sellem-, bedevîye olan borcunu ödedi ve ayrıca ona yemek ikrâm etti. (Bu tavırdan memnun kalan) bedevî:
«–Borcunu güzelce ödedin. Allah da Sana mükâfâtını tam versin!» diye memnûniyetini ifâde etti. Bunun üzerine Efendimiz:
«–İşte bunlar (borcunu hakkıyla ödeyenler) insanların hayırlılarıdır. İçindeki zayıfların, incitilmeden haklarını alamadıkları bir cemiyet iflâh olmaz...» buyurdular.” (İbn-i Mâce, Sadakât, 17)
Allah Rasûlü -sallâllâhu aleyhi ve sellem-, zaman zaman borçlanırdı. Bu da ekseriyetle şu sebeplerle olurdu:
1. Kendisine gelen zayıf ve muhtaçların ihtiyacını karşılamak.
2. Beşeriyete numûne olarak borcun ne şekilde ödenmesi gerektiğini göstermek.