---
title: "İnsanları Yüzüstü Cehenneme Sürükleyen Dil"
description: "Gaflete dalan insan, diliyle yaptıklarını, eliyle yaptıkları kadar önemli görmeme hatasına düşer. Hâlbuki çoğu zaman dilin kalplerde açtığı yarayı hiçbir şey açamaz. Bu sebeple; “Dilin kemiği yok” bahanesine sığınarak ağızdan ok misâli geri dönüşü olmayan sözlerin çıkmasına göz yummak, ağır bir uhrevî vebaldir. Bunun içindir ki Peygamber Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem-: “Özür dilemeni gerektirecek sözü söyleme.” buyurmuşlardır. (İbn-i Mâce, Zühd, 15)"
date: 2015-07-30
modified: 2015-07-30
categories: ["HAYATIMIZ", "Cemiyet Hayatımız"]
tags: ["Osman Nuri Topbaş", "dil", "hak dostlarının örnek ahlakından", "muaz bin cebel", "dil belası", "dilin zararı", "yüzüstü cehenneme sürükleyen dil"]
url: https://www.islamveihsan.com/insanlari-yuzustu-cehenneme-surukleyen-dil.html
language: tr
source: İslam ve İhsan
---

# İnsanları Yüzüstü Cehenneme Sürükleyen Dil

> Gaflete dalan insan, diliyle yaptıklarını, eliyle yaptıkları kadar önemli görmeme hatasına düşer. Hâlbuki çoğu zaman dilin kalplerde açtığı yarayı hiçbir şey açamaz. Bu sebeple; “Dilin kemiği yok” bahanesine sığınarak ağızdan ok misâli geri dönüşü olmayan sözlerin çıkmasına göz yummak, ağır bir uhrevî vebaldir. Bunun içindir ki Peygamber Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem-: “Özür dilemeni gerektirecek sözü söyleme.” buyurmuşlardır. (İbn-i Mâce, Zühd, 15)

**İKİ CİHANDA SAADET YA DA FELÂKET SEBEBİ: DİL**

Kalp ve onun tercümanı olan dil, insanın iki cihanda saâdet veya felâketine medâr olan en hayâtî uzuvlardır. Ebedî saâdetin ilk şartı olan îman; dil ile ikrar, kalp ile tasdîk neticesinde hâsıl olur.

Peygamber Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem- de bir hadîs-i şerîflerinde:

**“Haberiniz olsun ki, bedende bir et parçası vardır. O iyi olursa bütün beden iyi olur; o bozuk olursa bütün beden bozuk olur. İşte o, kalptir.”** buyurmuşlardır. (Buhârî, Îmân, 39)

Yine Allah Rasûlü -sallâllâhu aleyhi ve sellem-, fazîlet ehli güzîde sahâbîlerinden biri olan Muâz -radıyallahu anh-’a mânevî terakkîsi ve ebedî kurtuluşu için, her seferinde; **“Bu da kâfî değil ey Muâz!”** diyerek, üst üste pek çok emir ve tavsiyelerde bulunmuş, en son olarak da:

**“–Sana**(saydığım)**bütün bu**(fazîletli amellerin makbûl olmasının)** kendisine bağlı bulunduğu şeyi**(meselenin can damarını)**bildireyim mi?”** buyurmuştur. Muâz -radıyallahu anh-:

“–Evet, bildir yâ Rasûlâllah!” deyince Peygamber Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem- dilini tutmuş ve:

**“–Dilini koru!”** buyurmuştur.

**İNSANLARI YÜZÜSTÜ CEHENNEME SÜRÜKLEYEN DİL**

Muâz -radıyallahu anh-:

“–Biz konuştuklarımızdan da hesâba çekilecek miyiz?” diye sorunca Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem-:

**“–Allah hayrını versin ey Muâz!İnsanları yüzüstü Cehennem’e sürükleyen, ancak dillerinin ürettikleridir!”** buyurmuştur. [1] Bu sebeple, sorumsuzca söz söylemekten titizlikle sakınmak gerekir. Söylenen sözlerin mânâsının nereye çıkacağını çok iyi hesâb etmek îcâb eder.

Nitekim bu hususla ilgili diğer hadîs-i şerîflerde de Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem- şöyle buyurmuştur:

**“Kul, iyice düşünüp taşınmadan bir söz söyleyiverir de bu yüzden Cehennem’in doğu ile batı arasından daha uzak bir yerine düşer.”** (Buhârî, Rikāk, 23)

“Kul, **Allâh’ın hoşnud olduğu bir söz** söyler, fakat onunla Allâh’ın rızâsını kazanacağı hiç aklına gelmez. Hâlbuki Allah, o söz sebebiyle, kendisine kavuştuğu kıyâmet gününe kadar o kimseden hoşnud olur. Yine bir kul da **Allâh’ın gazabını gerektiren bir söz** söyler, fakat o sözün kendisini Allâh’ın gazabına çarptıracağını düşünmez. Oysa Allah, o kimseye o kötü söz sebebiyle, kendisine kavuşacağı kıyâmet gününe kadar gazab eder.” (Tirmizî, Zühd, 12; İbn-i Mâce, Fiten, 12)

Demek ki, his ve fikirlerin menbaı olan kalbe ve onun tercümanı durumundaki dile iyi sahip olmak, son derece ehemmiyetlidir.

Dipnot: 1) Hâdisenin tafsîlâtı için bkz. Tirmizî, Îman, 8; İbn-i Mâce, Fiten, 12.

Kaynak: Osman Nûri Topbaş, Hak Dostlarından Hikmetler -1, Erkam Yayınları

---

Kaynak: [İslam ve İhsan](https://www.islamveihsan.com/insanlari-yuzustu-cehenneme-surukleyen-dil.html) · Eklenme tarihi: 30.07.2015 · Son güncelleme: 30.07.2015

## Bağlantılar

- [Bu yazının HTML sürümü](https://www.islamveihsan.com/insanlari-yuzustu-cehenneme-surukleyen-dil.html)
- [Kategori: HAYATIMIZ](https://www.islamveihsan.com/kategori/hayatimiz)
- [Kategori: Cemiyet Hayatımız](https://www.islamveihsan.com/kategori/cemiyet-hayatimiz)
- [Site dizini](https://www.islamveihsan.com/llms.txt)
