KUR’ÂN’DA GEÇEN İSİMLER

0

Yeni doğan çocuğa tez vakitte güzel isim vermek, anne ve babaların en mühim vazifelerindendir. Kıyâmet gününde herkes ismiyle çağrılacağından güzel mânâya gelen ismin bereketine ve sevâbına nail olurlar. Peki çocuğa nasıl bir isim verilebilir? Kur’ân’da geçen isimler nelerdir? Kur’ân’da geçen ve çocuğa verilebilecek isimleri sizler için derledik.

Haber: Murat Karadeniz

Çocuğa verilen isim, hem dünyada hem de ahirette geçerlidir. Hz. Muhammed (s.a.v.) Efendimiz sadece çocukların değil, yetişkinlerin ismiyle de alâkadar olmuş, kötü bulduğu isimleri değiştirmiştir.

İSLÂM’A GÖRE ÇOCUĞA NASIL İSİM VERİLİR?

Ezan ve kamet çocuğa yapılan ilk îman telkinidir. Çünkü ezanın mânâ ve muhtevâsında tekbir, tevhid, nübüvvet ve namaz gibi dinin esasları bulunmaktadır. Yeni doğan çocuğu, usûl olarak babası veya kim ismini verecekse sağ kulağı göğse gelecek şekilde kucağına alır. Normal sesle ezan okur. Sonra da ‘Yavrum, senin ismini (Abdullah)….. koyduk. Allah sana bereket versin’ der.

Ebû Râfi (ra) anlatıyor: ‘‘Hasan bin Ali (ra) dünyaya geldi zaman Peygamberin onun kulağına ezan okuduğunu gördüm.’’ (Ebu Davud, Edeb, 107 – 116, (5105); Tirmizî, Edahî, Bab 17, Hadis no: 1514; Ahmed b. Hanbel, VI / 9,291) Tirmizî hadisin sahih olduğunu söylese de diğer muhaddisler zayıf olduğunu delillendirmişlerdir.

DOĞDUĞU İLK GÜN ÇOCUĞA İSİM VERİLİR Mİ?

İslâmî eserlerde çocuğa doğumunun üçüncü, bazıların­da ise yedinci günü isim verilir. Hz. Muhammed (sav) Efendimiz, Mâriye validemizden doğma oğlu İbrahim için, “Bu gece bir oğlum oldu, O’na atam İbrahim’in adını koydum” buyurdu. (Müslim, Fedâil, 62 (2315); Ebû Dâvûd, Cenâiz, 24)

Âlimlerin büyük çoğunluğu yeni doğan çocuğa yedinci günde isim vermenin daha fazîletli olduğu görüşüne varmıştır. Enes b. Mâlik naklediyor:

“Sadece doğduğu ilk günde çocuğu isim vermenin câiz olduğuna delâlet eder. Fakat müstehap olduğuna delâlet etmez.” (el-Muğnî, c: 9, s: 356)

PEYGAMBERİMİZİN İSİM VERMEYE VERDİĞİ ÖNEM

Bir hadiste “Sizler kıyâmet günü isimlerinizle ve babalarınızın isimleriyle çağrılacaksınız. Öyleyse isimlerinizi güzel yapın.” (Ebu Davud, Edeb 69) buyuran Peygamberimiz, çocuklara isim koyma konusunda çok titiz davranırdı. Rasûlullah sadece çocukların değil, yetişkinlerin ismiyle de alâkadar olurdu. Peygamber Efendimiz, kötü mânâya gelen isimleri, iyi ve güzel mânâya gelen isimlerle değiştirme örnekleri de vermiştir. Mesela (Uzza putun kulu) mânâsına gelen (abdu’l-uzza)’yı, Allah’ın kulu mânâsına gelen (Abdullah) ile değiştirmiş, ateş parçası mânâsına gelen Cemre’yi, güzel kız mânâsına gelen Cemile’yle; Harp ismini de Hasan ismiyle düzeltmiştir.

Rasûlullah’ın isim konusundaki hassasiyetini şu hadiste görebiliriz. Yahya bin Said (r.a.) anlatıyor:

Hz. Peygamber bol sütlü bir deve hakkında:

“Bunu kim sağacak?” diye sordu. Bir adam ayağa kalkmıştı ki, Rasûlullah adama:

“İsmin ne?” diye sordu. Adam:

“Mürre (acı)” deyince ona “Otur!..” dedi. Hz. Peygamber tekrar:

“Bunu kim sağacak?” diye sordu. Bir başkası ayağa kalktı, ben sağacağım diyecekti. Hz. Peygamber ona da:

“İsmin ne?” diye sordu. Adam: “Harb” deyince, ona da:

“Otur!..” dedi. Rasûlullah:

“Bu deveyi bize kim sağacak?” diye sormaya devam etti. Bir adam daha kalktı. Ona da ismini sordu. O da “Ya’iş” (yaşıyor) cevabını alınca ona, “Sen sağ” dedi. (Taberânî, Mûcem, XXII, 277; Muvatta, İsti’zan 24)

ALLAH TEÂLÂ’NIN İSİMLERİ ÇOCUĞA VERİLİR Mİ?

Allah Teâlâ’nın has isimleri kula isim olarak verilmez. Ancak sıfatları isim olarak verilebilir. Çocuğa Allah’ın isimlerinden verilirken Abd yani Allah’ın kulu, kölesi ön eki kullanılır. Mesela; Abdullah, Abdurrahman, Abdulbaki, Abdulaziz, Abdussamed gibi. Bu isimlerdeki Rahman, Baki, Aziz ve Samed Allah’ın isimleridir. Bunlar, abd ekini aldığı zaman “Rahman olan Allah’ın kulu”, Azîz olan Allah’ın kulu” anlamlarına gelir.

Peygamberimiz de çocuklara Abdullah ve Abdurrahman isimlerinin konulmasını tavsiye ederdi. Abdullah İbn Ömer radıyallahu anh’tan rivayet edildiğine göre Resûlullah aleyhissalâtu vesselâm şöyle buyurmuştur:

“Allah’a en sevimli gelen isimler Abdullah ve Abdurrahman’dır.” (Müslim, Âdâb, 2, (2132); Ebu Dâvud, Edeb 69; Tirmizî, Edeb 64)

KUR’ÂN’DA GEÇEN ERKEK İSİMLERİ

Abd: Sonuna Allah Teâlanın sıfatları getirilerek erkek ismi olarak kullanır. Abd isminin anlamı; Kul, köle, hizmetçi, itaat edici. Genellikle Allah’ın isimleriyle birlikte “Allah’ın kulu” şeklinde kullanılır. Abdullah, Abdurrahman, Abdulkadir gibi…

Âdem: İlk insan ve peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanır. Adem İsminin Anlamı: Yokluk, hiçlik, varlığın zıddı ve varlığın yaratılmasından önceki hal. Kur’ân’da “Ey benî-Âdem! (Ey Âdem Oğullları)” diye geçer.

Âdil: Erkek ismi olarak kullanır. Adil İsminin Anlamı: Adaletli, hakkını veren, adaletli davranan, doğruluktan ayrılmayan, dürüst, eşit. Hz. Ömer’in lakabı (Allah’ın emirlerini hakkıyla uygulayan)

Ahmet (Ahmed): Peygamber Efendimiz’in Melekler katındaki isimlerindendir. Erkek ismi olarak kullanır. Ahmet İsminin Anlamı: Pek çok methedilmiş, övülmüş kimse. 

Bedir: Erkek ismi olarak kullanır. Bedir İsminin Anlamı: Ayın on dördüncü gecesindeki şekli, dolunay: Medine’de bir yer.

Berat: Erkek ismi olarak kullanır. Berat İsminin Anlamı: Müsâade, izin: Nişan, rütbe.

Bünyamin: Hazret-i Yusuf’un kardeşinin adıdır. Erkek ismi olarak kullanır. Bünyamin İsminin Anlamı: Gözde oğul.

Cebrâil: Peygamberlere vahiy getirmekle görevli meleğin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Cebrail İsminin Anlamı: Hz. Cebrail; vahiy meleği, ruhul kudüs (kutsal ruh), dört büyük melekten biri.

Cihat (Cihad): Allah yolundaki her türlü faaliyet ve hareketin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Cihat İsminin Anlamı: Hak yolunda yapılan savaş, gazâ.

Cumâ: Kur’ân’ın 62. Sûresidir. Erkek ismi olarak kullanılır. Cuma İsminin Anlamı: Toplanma, bir araya gelme;  Cuma günü, Müslümanların kutsal günü, haftalık bayram; Cuma günü kılınan öğle namazı.

Davut (Davûd): Kur’ân-ı Kerim’de geçen 26. Peygamberin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Davut İsminin Anlamı: Düzene uyan, güzel sesli.

Elyasa: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 23. Peygamberin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Elyasa İsminin Anlamı: Zanni geniş, gönlü geniş.

Eyüp (Eyyûb): Kur’ân-ı Kerim’de geçen 13. Peygamberin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Eyüp İsminin Anlamı: Dert ve sıkıntılara sabreden: Sabır timsâli.

Furkan: Kur’ân’ın 25. Sûresinin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Furkan İsminin Anlamı:  Hak ile batılı ayıran, iyi ile kötü ve doğru ile yanlış arasındaki farkı gösteren.

Halis: Kur’ân’da Allah’ın halis kulu şeklinde geçer. Halis İsminin Anlamı: Karışıksız, katkısız: Saf, temiz ve samîmî.

Hârun: Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberlerdendir. Musâ aleyhisselâm’ın kardeşidir.

Hud: Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberlerdendir. 11. Surenin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır.

İbrahim: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 7. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır. İbrahim İsminin Anlamı: İnananların babası.

İdrîs: Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberlerdendir. Erkek ismi olarak kullanılır. İdris İsminin anlamı: Meyvesi hoş kokulu, kerestesi güzel bir kiraz türü. 2. İlim ve fende ileri seviyede olan (kimse). İlk kez giysi dikip giydiği için terzilerin, ilk kez kalem kullandığı için yazarların piri kabul edilir.

İlyas: Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberlerdendir. Erkek ismi olarak kullanılır.

İhsan: Erkek ismi olarak kullanılır. İhsan İsminin Anlamı:Bağışlama, bağışta bulunma.

İsa: Kur’ân’da geçen 36. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır. İsa İsminin Anlamı: Kurtuluş, Allah kurtarsın, Allah’ın hizmetkârı.

İshak: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 9. Peygamberin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. İshak İsminin Anlamı: Gülmek, gülen anlamlarına geliyor.

İsmail: Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberlerdendir ve İbrahim aleyhisselâm’ın oğlunun adıdır. İsmail İsminin Anlamı: Allah’ı işiten: Duası kabul olunan.

Lokmân: Kur’ân’ın 31. Sûresi’nin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Lokmân İsminin Anlamı: Çoktan beri var olan, önceki.

Lût: Kuran’da geçen 10. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır.

Muhammed: Peygamberlerin sonuncusu ve en büyüğü olan Rasûlullah -sallâllâhu aleyhi ve sellem- Efendimiz adıdır. Aynı zamanda Kur’ân’ın 47. Sûresidir. Erkek ismi olarak kullanılır. Muhammed İsminin Anlamı: Övülmeye değer olan, en güzel huylara sâhip (kimse), çok övülmüş, övgüye layık.

Mahmut (Mahmûd): Peygamber Efendimizin isilmlerinden biridir. Erkek ismi olarak kullanılır. Mahmut İsminin Anlamı: Övülmüş, methedilmiş, methe ve övgüye değer. Hz. Muhammedi sallâllâhu aleyhi ve sellem’in en büyük şefaat makamı Makam-ı Mahmuddur.

Murat (Murad): Erkek ismi olarak kullanılır. Murat İsminin Anlamı:Erişilmek istenen, olması ve gerçekleşmesi arzu edilen şey, istek, dilek, amaç.

Musa (Mûsâ): Kur’ân-ı Kerim’de geçen 16. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır. Mûsâ İsminin Anlamı: Vasiyet edilen, vasiyet olunan: Vasî seçilmiş, vasî tâyin edilmiş (kimse).

Mümin: Kur’ân’ın 40. Sûresi’nin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Mümin İsminin Anlamı: Allah’ın varlığına, birliğine, Hz. Muhammed’in O’nun kulu ve peygamberi olduğuna ve İslâmiyet’in diğer îman esaslarına inanan, îman sâhibi kimse, müslüman.

Naim: Kur’ân’da Naîm Cennetleri şeklinde geçer. Naim İsminin Anlamı: Nîmete eren kimse: Nîmet, bolluk, refah içinde yaşama: Cennetlerden birinin adı.

Nuh: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 4. Peygamberin adıdır. Aynı zamanda Kur’ân’ın 71. Sûresi’nin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Nuh İsminin Anlamı:Dediğinden kesinlikle vazgeçmemek: Çok inatçı (kimse).

Ramazan: Erkek ismi olarak kullanılır. Ramazan İsminin Anlamı: Çok sıcak gün, güneş kumları: Oruç ayı: Bayram.

Sâffât: Kur’ân’da geçen 37. sûredir. Sâffât İsminin Anlamı: Sıra sıra dizilenler, saf saf duranlar

Sâlih: Kur’ân’da geçen 6. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır. Salih İsminin Anlamı: Elverişli, uygun, yarar: Yetkisi olan (kimse), yetkili: Dînin emrettiği hususlara uygun davranan, iyi amel sâhibi, günah işlemekten kaçınan (kimse).

Selim: Erkek ismi olarak kullanılır. Selim İsminin Anlamı: Maddî ve mânevî kusûru, noksanı olmayan: Sağlam, doğru.

Sefâ (Safâ): Mekke’de bulunan mukaddes iki tepeden birinin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır.  Sefâ İsminin Anlamı: Gönül şenliği, rahat, huzur, kedersizlik: Eğlence, neşe, zevk: Saflık, berraklık.

Sefer: Erkek ismi olarak kullanılır. Sefer İsminin Anlamı: Yolculuk, seyahat: Savaş için yapılan yolculuk, savaşa gidiş ve yapılan savaş.

Süleyman: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 27. Peygamberin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Süleyman İsminin Anlamı: Barış yapan.

Şeref: Erkek ismi olarak kullanılır. Şeref İsminin Anlamı: Bir kimseye gösterilen saygının dayandığı mânevî yücelik, mânevî ululuk, onur, haysiyet: Fazîlet, cesâret vb. üstün niteliklerle kazanılmış iyi şöhret.

Şuayp: Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberlerdendir Erkek ismi olarak kullanılır.

Tâhâ: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 20. Surenin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır.

Târık: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 86. Surenin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Tarık İsminin Anlamı: En iyi, en âlâ yol

Üzeyir (Uzeyr): Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberi adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Tevbe Sûresi’nde geçer.

Veli: Erkek ismi olarak kullanılır. Veli İsminin Anlamı: Seçkin kul, Allah’ın dostu ve sevgili kulu.

Yâsin: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 36. Surenin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır. Yâsin İsminin Anlamı: Ey insan!, Efendi.

Yahya: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 35. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır.   Yahya İsminin Anlamı: “Allah lütufkârdır.”

Yakub: Kur’ân’da geçen 11. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır. Yakub İsminin Anlamı: Koca; Sözüne güvenilir, mert; Sert, kolay bükülmez.

Yusuf:  Kur’ân-ı Kerim’de geçen 12. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır. Yusuf İsminin Anlamı: Güzelliğin sembolü: İnleyen, ah eden.

Yunus: Kur’ân-ı Kerim’de geçen Peygamberi adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır.

Zekeriya (Zekeriyya): Kur’ân’da geçen 34. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır.

Zülkarneyn: Kur’ân-ı Kerim’de geçen 33. Peygamberin adıdır. Erkek ismi olarak kullanılır.

Zülkifl: Kur’ân’da geçen 14. Peygamberdir. Erkek ismi olarak kullanılır. Zülkifl İsminin Anlamı: Nasip ve kısmet sahibi.

KUR’ÂN’DA GEÇEN KIZ İSİMLERİ

Adile (Âdile): Kız ismi olarak kullanır. Adile İsminin Anlamı: Adaletli, Hakkını Veren; Doğru, Doğruluktan Ayrılmayan, Doğruluk Gösteren, Dürüst; Haklı, Hakka Uygun.

Adn-Adin: Kur’ân’da Adn Cennetleri diye geçer. Adn-Adin İsminin Anlamı: Cennet.

Behice (Behîce): Kız ismi olarak kullanılır. Behice İsminin Anlamı: Güzel, Güleryüzlü, Güleç; Şen, Şirin, Neşeli.

Cennet: Kız ismi olarak kullanılır. Cennet İsminin Anlamı: Ahiretteki mutluluk yurdu, sonsuz mutluluk yeri, öldükten sonra iyilerin ve günahsızların gideceği yer, uçmak; bahçe, çok güzel.

Havva: Adem -aleyhisselâm-‘ın karısıdır. Dünyadaki ilk kadındır. Kız ismi olarak kullanılır. Havva İsminin Anlamı: Canlı, ya­şayan demektir.

Fecir (Fecr): Kur’ân’ın 89. Sûresidir. Kız ismi olarak kullanılır. Fecir İsminin Anlamı: Tan, sabah aydınlığı, gün doğumu, tanyerinin ağarması.

Firdevs: Kız ismi olarak kullanılır. Firdevs İsminin Anlamı: Cennet, Cennet’in en yüksek derecelerinden biri, altıncı Cennet, Cennet hahçesi, mutluluk ülkesi; bahçe, bostan.

Irmak: Kur’ân’da bazı sûrelerde geçer. Kız ismi olarak kullanılır. Irmak İsminin Anlamı: Akarsu: Ayırmak, uzaklaştırmak.

İrem: Kız ismi olarak kullanılır. İrem İsminin Anlamı: Cennet bağı, dünya cenneti, cennet kadar güzel ve bayındır yer.

Kevser: Kur’ân’ın 108. Sûresi’nin adıdır. Kız ismi olarak kullanılır. Kevser İsminin Anlamı: Cennette bir nehir veya havuz: Cana can katan, hayat veren, saf, temiz, tatlı su.

Mina (Mînâ): Kız ismi olarak kullanılır. Mina İsminin Anlamı: Liman, iskele.

Merve: Kız ismi olarak kullanılır. Merve İsminin Anlamı: Mekke’de bir dağın adıdır. Hacılar, Merve ile Safâ arasında Sa’y ederler yani 7 defa gidip gelirler. Kur’ân’da Bakara Sûresi 158. âyette geçmektedir.

Meryem: Kur’ân-ı Kerim’in 19. Suresinin adıdır. Kız ismi olarak kullanılır. Meryem İsminin Anlamı: İbadet eden kimse, Rabbin hizmetçisi: Bir yerden uzaklaşmak, üstünlük demektir.

Nur: Kuran-ı Kerim’in 24. Suresinin adıdır. Kız ismi olarak kullanılır.

Şevval: Ay takviminin onuncu ayı, Ramazan Bayramı ile başlayan ay, bayram ayıdır. Kız ismi olarak kullanılır. Şevval İsminin Anlamı: Parlak ve güçlü.

KUR’ÂN-I KERİM’DE GEÇEN HER İSİM ÇOCUĞA KONULABİLİR Mİ?

ÇOCUKLAR İSİM VERİRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

ALLAH TEÂLÂ’NIN İSİMLERİ ÇOCUĞA KONULUR MU? – VİDEO

BİR MÜSLÜMAN ÇOCUĞUNA NASIL İSİM KOYMALI?

cocukisim

PAYLAŞ.

Bir yorum bırak

Önceki yazıyı okuyun:
ASR-I SAÂDETTE BAYRAM NASIL OLURDU?

Ramazân-ı şerifler; kulluk hayatımızdaki nâdanlıkları, gafletleri, tefekkürden uzak geçen zamanları, durgunlukları, ihmalleri, zaafları silip süpüren; insanın mânevî hayatına yeni bir...

Kapat